Sigara ve Alkole Yeni Zam Gelecek

Hükümet, sigara ve alkolden "sağlık vergisi" alınması için düğmeye bastı. Dünya Sağlık Örgütü ile yürütülen çalışma kapsamında her sigara paketi ve içki şişesinden elde edilen gelirin yüzde 1-2'sinin Sosyal Güvenlik Kurumu'na aktarılması öngörülüyor.

SGK Başkanı Emin Zararsız, sigara ve alkolün yol açtığı hastalıkların tedavisi için kurumun yılda yaklaşık 4-5 milyar lira harcadığını, bu yükün bir bölümünün ürünlerin kendisinden karşılanmasının planlandığını açıkladı. Akciğer ve gırtlak kanseri, kalp ve damar hastalıkları, kronik solunum yolu hastalıkları ile karaciğer sirozu gibi hastalıklar, SGK'nın en büyük gider kalemleri arasında yer alıyor.

Vergi nasıl işleyecek?

Çalışmaya göre sağlık vergisi, mevcut Özel Tüketim Vergisi'nden ayrı bir kalem olarak düzenlenecek ve doğrudan SGK bütçesine gelir kaydedilecek. Dünya Sağlık Örgütü'nün Tütün Kontrolü Çerçeve Sözleşmesi, taraf devletlere tütün vergilerini sağlık harcamalarının finansmanında kullanmayı tavsiye ediyor. Tayland, Avustralya ve bazı Avrupa ülkelerinde benzer "ayrılmış vergi" uygulamaları bulunuyor.

Düzenlemenin yasalaşması hâlinde sigara fiyatlarına paket başına 10 ila 20 kuruş, alkollü içeceklere ise türüne göre değişen oranlarda zam gelmesi bekleniyor. Maliye Bakanlığı, ÖTV gelirlerinde kayıp yaşanmaması için vergi oranlarının birlikte değerlendirileceğini belirtiyor.

Sektör ve sağlıkçılar ne diyor?

Tütün ve alkol sektörü temsilcileri, 2010 yılı başında yapılan ÖTV artışının ardından kaçak sigara ve sahte içki satışlarının arttığını, yeni bir verginin kayıt dışılığı daha da büyüteceğini savunuyor. Sağlık meslek örgütleri ise fiyat artışının özellikle gençlerde tüketimi azalttığına dair uluslararası verilere işaret ederek düzenlemeye destek veriyor.

Yasal düzenlemenin, 2011 bütçe görüşmeleriyle birlikte TBMM gündemine gelmesi planlanıyor. Kapalı alanlarda sigara yasağının genişletilmesinden sonra sağlık vergisi, tütün kontrolü politikasının ikinci büyük adımı olarak değerlendiriliyor.